Ngành Hệ thống thông tin quản lý học những môn gì? Ba mảng kiến thức

Ngành Hệ thống thông tin quản lý học những môn gì? Nói gọn, bạn học ba mảng: kinh doanh (kế toán, quản trị, marketing), công nghệ (cơ sở dữ liệu, SQL, lập trình cơ bản) và các môn ghép hai mảng lại, như phân tích quy trình và thiết kế hệ thống cho doanh nghiệp.

Cách xếp môn khác nhau giữa các trường, nhưng khung chung khá giống nhau. Bài này đi qua từng mảng để bạn hình dung trước những năm học đại học.

Môn đại cương chung gồm những gì?

Giống mọi ngành đại học, phần đầu chương trình là các môn chung. Chúng không riêng cho ngành nhưng là nền cho các môn sau.

• Toán cho kinh tế: đại số tuyến tính, giải tích, xác suất thống kê ở mức ứng dụng.
• Các môn lý luận chính trị và pháp luật theo quy định chung.
• Ngoại ngữ, thường là tiếng Anh.
• Tin học đại cương: bảng tính, trình chiếu, khái niệm cơ bản về máy tính.

Xác suất thống kê đáng để ý. Sau này, khi phân tích dữ liệu bán hàng hay đọc báo cáo, bạn sẽ dùng lại gần như toàn bộ phần này.

Phần kinh doanh học sâu đến đâu?

Đủ để hiểu doanh nghiệp vận hành thế nào, nhưng không sâu bằng sinh viên ngành Kế toán hay Quản trị kinh doanh. Mục tiêu là bạn nói chuyện được với các phòng ban.

Những môn thường gặp:

• Kinh tế vi mô, kinh tế vĩ mô.
• Nguyên lý kế toán, có trường học thêm kế toán quản trị.
• Quản trị học, marketing căn bản.
• Quản trị tài chính, quản trị nhân lực, quản lý chuỗi cung ứng ở mức nhập môn.

Vì sao người làm hệ thống cần học kế toán? Vì phần lớn phần mềm quản lý xoay quanh dòng tiền và chứng từ. Nếu không hiểu một hoá đơn đi qua những bước nào, bạn khó thiết kế đúng hệ thống cho nó.

Phần công nghệ học sâu đến đâu?

Đủ để tự truy vấn dữ liệu, đọc hiểu yêu cầu kỹ thuật và làm việc cùng lập trình viên. Bạn thường không học sâu thuật toán như sinh viên ngành Công nghệ thông tin.

• Cơ sở dữ liệu: thiết kế bảng, quan hệ giữa các bảng, chuẩn hoá dữ liệu.
• Ngôn ngữ truy vấn SQL: lấy, lọc, gộp dữ liệu từ nhiều bảng.
• Lập trình căn bản, thường bằng một ngôn ngữ phổ biến.
• Mạng máy tính và an toàn thông tin ở mức khái quát.
• Phát triển ứng dụng đơn giản, có trường dạy thêm lập trình trang web.

Những môn chỉ ngành này mới có

Đây là phần làm nên tên ngành, thường rơi vào nửa sau của chương trình. Các môn này đòi hỏi bạn dùng cả hai mảng kiến thức phía trên cùng lúc.

Phân tích và thiết kế hệ thống thông tin

Bạn học cách đi từ một vấn đề của doanh nghiệp tới bản thiết kế hệ thống: ai dùng, dùng để làm gì, dữ liệu đi đâu. Kết quả là một bộ sơ đồ và tài liệu mà đội lập trình có thể dựa vào.

Phân tích quy trình nghiệp vụ

Bạn vẽ lại cách một công việc đang được làm, tìm chỗ tắc, rồi đề xuất cách làm mới. Ví dụ: quy trình duyệt đơn mua hàng đang phải qua bốn chữ ký giấy.

Hệ thống quản lý doanh nghiệp (ERP)

Nhiều trường cho sinh viên thực hành trên một phần mềm quản lý tổng thể: tạo đơn bán hàng, nhập kho, ghi nhận công nợ, xem báo cáo. Bạn thấy tận mắt các phòng ban nối với nhau qua dữ liệu ra sao.

Phân tích dữ liệu cho ra quyết định

Bạn dùng bảng tính, công cụ trực quan hoá và SQL để biến dữ liệu thành biểu đồ, báo cáo giúp người quản lý chọn hướng đi.

Môn nào hay làm sinh viên vấp?

Thường là những môn nằm ở phía mà bạn chưa quen. Người mạnh kinh tế hay vấp phần công nghệ, người mạnh máy tính hay vấp phần kế toán.

• Cơ sở dữ liệu: khó ở chỗ phải tư duy trừu tượng, tách một tình huống thực thành các bảng và quan hệ.
• Lập trình căn bản: khó với người chưa từng viết mã, nhất là vài tuần đầu.
• Nguyên lý kế toán: khó ở chỗ phải nhớ nhiều quy tắc ghi chép và hiểu vì sao tiền đi qua từng tài khoản.
• Xác suất thống kê: khó nếu phần Toán lớp 11, 12 còn hổng.

Cách vượt qua từng môn và các áp lực khác của ngành có ở bài Hệ thống thông tin quản lý có khó không.

Thực tập và đồ án cuối khoá diễn ra thế nào?

Các năm cuối thường có đồ án làm theo nhóm và một đợt thực tập tại doanh nghiệp. Đây là lúc bạn thử vai trò thật của nghề.

Một đồ án điển hình: nhóm bốn, năm người nhận một tình huống, ví dụ một phòng khám cần quản lý lịch hẹn và hồ sơ khách. Nhóm phải phỏng vấn "khách hàng", viết yêu cầu, thiết kế cơ sở dữ liệu, dựng bản thử và trình bày trước lớp.

Khi thực tập, sinh viên thường được giao hỗ trợ đội triển khai phần mềm, nhập và làm sạch dữ liệu, viết tài liệu hướng dẫn, hoặc kiểm tra xem hệ thống có chạy đúng yêu cầu không. Việc có vẻ nhỏ, nhưng giúp bạn hiểu nghề rõ hơn mọi giáo trình. Những vị trí bạn có thể làm sau đó được kể ở bài Hệ thống thông tin quản lý ra trường làm gì.

Vì sao chương trình mỗi trường một khác?

Vì mỗi trường đặt ngành trong một khoa khác nhau. Có nơi ngành nằm trong khoa kinh tế, có nơi nằm trong khoa công nghệ, nên tỷ lệ môn kinh doanh và môn kỹ thuật lệch nhau.

Chúng tôi không nêu số tín chỉ hay tên môn riêng của trường nào, vì site hiện chưa có dữ liệu chương trình cụ thể cho ngành này. Khi so trường, bạn hãy tải chương trình đào tạo của ngành mã 7340405 và đếm xem bao nhiêu môn thuộc mảng kinh doanh, bao nhiêu môn thuộc mảng công nghệ. Tỷ lệ đó nói nhiều hơn cái tên ngành.

Nếu bạn thấy mình nghiêng hẳn về kỹ thuật, hãy xem thêm ngành Hệ thống thông tin, mã 7480104, thuộc nhóm Máy tính.

Bước tiếp theo: xem trang ngành Hệ thống thông tin quản lý để biết kết luận chung và những điều cần cân nhắc, rồi đọc bài chuẩn bị gì trước khi học Hệ thống thông tin quản lý để biết nên ôn gì từ bây giờ.