Ngành Thiết kế đồ hoạ học những môn gì qua từng giai đoạn?

Ngành Thiết kế đồ hoạ học ba nhóm môn chính: nền tảng tạo hình (vẽ, màu, bố cục, chữ), công cụ số (phần mềm xử lý ảnh, vẽ vector, dàn trang, giao diện) và đồ án chuyên đề (thương hiệu, ấn phẩm, bao bì, giao diện, hình động). Học xen giữa lớp lý thuyết ngắn và rất nhiều giờ làm bài thực hành.

Dưới đây là cách các môn thường được sắp xếp. Tên môn và thứ tự thật của từng trường có thể khác, nên hãy xem đây là bản đồ chung, không phải chương trình của một trường cụ thể.

Giai đoạn đầu học gì?

Học cách nhìn. Giai đoạn đầu thường dành cho các môn tạo hình cơ bản, ít dùng máy tính hơn bạn nghĩ.

Các môn hay gặp:

• Hình hoạ và vẽ cơ bản: vẽ khối, vẽ đồ vật, vẽ người, luyện tay và luyện mắt đo tỉ lệ.
• Màu sắc: vòng màu, cách phối màu, màu trên giấy khác màu trên màn hình thế nào.
• Bố cục: sắp xếp các mảng trên một khổ giấy sao cho mắt người xem đi đúng đường.
• Nghệ thuật chữ: các kiểu chữ, khoảng cách giữa chữ và dòng, cách chọn chữ cho một thông điệp.
• Lịch sử mỹ thuật và lịch sử thiết kế: vì sao các phong cách ra đời, để bạn có vốn khi cần tham khảo.

Bên cạnh đó là các môn chung theo quy định như ngoại ngữ, chính trị, giáo dục thể chất. Nhiều bạn thấy giai đoạn này chậm, nhưng mắt thẩm mỹ được rèn chính ở đây.

Giai đoạn giữa: học phần mềm và tư duy thiết kế

Đây là lúc máy tính trở thành bàn làm việc chính. Bạn học các nhóm công cụ và bắt đầu làm những bài có "khách hàng" giả định.

Nhóm công cụ thường học

• Xử lý và chỉnh sửa ảnh.
• Vẽ hình vector, dùng để làm logo, biểu tượng, minh hoạ.
• Dàn trang cho sách, tạp chí, tờ gấp.
• Thiết kế giao diện trang web và ứng dụng.
• Dựng hình động và video ngắn ở mức cơ bản.
• Công cụ AI tạo hình, ngày càng được đưa vào bài học như một trợ thủ.

Phần mềm cụ thể tuỳ trường. Điều quan trọng hơn tên phần mềm là hiểu nguyên lý: lớp, vector và điểm ảnh, hệ màu cho in và cho màn hình.

Nhóm môn tư duy

• Quy trình thiết kế: từ đọc yêu cầu, tìm tư liệu, phác nhiều phương án đến chọn và hoàn thiện.
• Ký hiệu học và truyền thông thị giác: vì sao một hình hay một màu gợi cảm xúc nhất định.
• Nhiếp ảnh cơ bản: ánh sáng, bố cục khung hình, dùng ảnh trong thiết kế.

Giai đoạn cuối: đồ án chuyên đề và thực tập

Mỗi môn chuyên đề thường là một đồ án làm trong nhiều tuần. Bạn nhận đề, làm, trình bày trước lớp và giảng viên, rồi sửa.

Các chuyên đề hay gặp:

1. Nhận diện thương hiệu: logo, bảng màu, kiểu chữ, danh thiếp, bao bì cho một thương hiệu.
2. Ấn phẩm: áp phích, sách, tạp chí, lịch.
3. Bao bì sản phẩm: làm cả bản in phẳng lẫn mô hình thật.
4. Giao diện trang web và ứng dụng: bố cục màn hình, trải nghiệm người dùng ở mức nhập môn.
5. Minh hoạ: vẽ tranh cho sách, truyện, sản phẩm.
6. Hình động: logo chuyển động, đoạn giới thiệu ngắn.

Thực tập thường diễn ra ở công ty quảng cáo, công ty in, phòng marketing hay đơn vị làm ứng dụng. Cuối khoá là đồ án tốt nghiệp, và nhiều người dùng chính đồ án này làm trang đầu trong bộ hồ sơ năng lực khi đi xin việc.

Môn nào hay làm sinh viên vấp?

Thường là hình hoạ với người chưa quen vẽ, và nghệ thuật chữ với người quen "cứ đẹp là được". Đồ án cũng hay gây áp lực vì phải trình bày và bị góp ý thẳng.

Một vài chỗ khó cụ thể:

• Vẽ tay: người vào ngành mà chưa luyện vẽ sẽ phải bù nhiều giờ tự tập.
• Chữ: chọn sai kiểu chữ hoặc khoảng cách là thiết kế nhìn "lệch" ngay, dù khó nói vì sao.
• Quản lý thời gian: nhiều đồ án chạy cùng lúc, mỗi cái cần nhiều vòng sửa.
• Nghe góp ý: bị chê trước lớp là chuyện thường, cần học cách tách góp ý khỏi cảm xúc.

Bài Thiết kế đồ hoạ có khó không nói kỹ hơn về áp lực và cách vượt qua.

Học ở đại học và cao đẳng khác nhau thế nào?

Khác ở độ sâu phần nền và phần lý thuyết. Cao đẳng thường nghiêng về tay nghề và công cụ, đại học thường có thêm lịch sử, lý luận và các môn chung.

Theo Thông tư 09/2022/TT-BGDĐT, Thiết kế đồ hoạ có mã 7210403 trong danh mục ngành đào tạo đại học. Trên site, trang ngành hiện ghi nhận ngành ở bậc cao đẳng, và gói số liệu chưa có chương trình nào kèm thời gian đào tạo hay số tín chỉ. Vì vậy chúng tôi không đưa ra con số về số năm học hay số tín chỉ ở đây.

Cách kiểm tra nhanh chương trình của một trường:

• Tìm "chương trình đào tạo" hoặc "khung chương trình" ngành Thiết kế đồ hoạ trên trang web của trường.
• Đếm xem bao nhiêu môn là đồ án, bao nhiêu môn là lý thuyết.
• Xem trường có môn nào về giao diện, hình động, AI tạo hình hay không, nếu bạn thích các mảng đó.
• Hỏi phòng đào tạo về thời gian và nơi thực tập.

Nên chuẩn bị gì để theo kịp các môn này?

Luyện vẽ tay đều đặn và làm quen một công cụ thiết kế miễn phí là đủ để khởi đầu. Trang ngành gợi ý thử Canva hoặc Figma.

Bạn có thể bắt đầu bằng bài tập nhỏ: phác tay 5 kiểu logo cho một quán cà phê tưởng tượng, chọn kiểu đẹp nhất rồi dựng lại trên máy. Danh sách kỹ năng nên luyện nằm ở bài ngành Thiết kế đồ hoạ cần kỹ năng gì, còn lộ trình từ lớp 12 đến lúc nhập học có ở bài chuẩn bị gì trước khi học Thiết kế đồ hoạ.

Bước tiếp theo: xem trang ngành Thiết kế đồ hoạ để đọc đánh giá chung và mức ảnh hưởng của AI, rồi ghé trang nơi học Thiết kế đồ hoạ để theo dõi khi site có thêm số liệu chương trình.